Anrhydeddau i arweinwyr ffermio Cymru

11 Chwefror 2015

Mae naw o arweinwyr gweithgar a theilwng y diwydiant wedi derbyn yr anrhydedd o gael eu dyrchafu’n gymrodyr y Cymdeithasau Amaethyddol Brenhinol am eu cyfraniad parhaol at y diwydiannau amaethyddol a gwledig yng Nghymru.

Gyda phleser mawr y mae Panel Cenedlaethol Cymru a Phanel Safonwyr Cenedlaethol Cyngor Dyfarniadau’r Cymdeithasau Amaethyddol Brenhinol wedi cymeradwyo dyrchafiad naw aelod cyswllt a gan hynny roi iddynt y teitl chwenychedig o Gymrodoriaeth y Cymdeithasau Amaethyddol Brenhinol (FRAgS).

Gwnaed Edwin Hughes o Fferm Cornist Ganol, Y Fflint yn aelod cyswllt yn 2009 yn dilyn ei gyflwyniad ‘Ffermio a Gweithgareddau Cymunedol’.
Ers ymddeol o’i swydd yn Gyfarwyddwr i’r Wynnstay Group, mae Mr Hughes wedi dal i wneud cyfraniad nodedig at y diwydiant ffermio a’i weithgareddau cymunedol. Fel uwch-Ynad Heddwch, mae Mr Hughes yn eistedd ar Gyngor Cenedlaethol Cymdeithas yr Ynadon a Phwyllgor Cynghori Cymru’r Arglwydd Brif Ustus.  Mae Mr Hughes wedi chwarae rhan bwysig hefyd yng ngwleidyddiaeth ffermio, gan wasanaethu fel Cadeirydd Sirol yr NFU ac mae’n dal i wasanaethu hefyd fel sylfaenydd ac is-gadeirydd Cymdeithas Tractorau o Dras a Chlasurol Sir y Fflint.

Gwnaed Meurig James o’r Hendy-gwyn ar Daf, Sir Gaerfyrddin yn aelod cyswllt yn 2009 yn dilyn ei gyflwyniad ‘Rôl dosbarthiad teip wrth fagu a rheoli buchod llaeth proffidiol, hirhoedlog’.Mae Mr James bellach yn dal swydd Swyddog Gweithredol Datblygu Bridiau i Holstein UK, ble mae’n bennaf gyfrifol am ddylanwadu ar y brîd Holstein, bridiau llaeth eraill a diogelu delwedd gwartheg sy’n dangos yn y cyfnod modern.  Mae Mr James hefyd wedi bod yn swyddog yn siambr amaeth Caerfyrddin yn ddiweddar ac mae’n dal i fod a wnelo â’r prif sioeau llaeth ledled y Deyrnas Unedig, ble mae’n uchel ei barch gan bob bridiwr a dyn sioe.

Gwnaed Peredur Hughes o Landdeusant, Caergybi, Ynys Môn yn aelod cyswllt yn 2009 yn dilyn ei gyflwyniad ‘Oes mewn amaethyddiaeth, eiliad mewn gwleidyddiaeth amaethyddol’. 
Mae Mr Hughes wedi dal i wneud ymrwymiad nodedig i amaethyddiaeth gydol y blynyddoedd diweddar trwy gadeirio Grŵp Llywio Iechyd a Lles Anifeiliaid Llywodraeth Cymru. Dan fandad i roi cyfeiriad i Lywodraeth Cymru a’r diwydiant wrth ddelio â pheth wmbredd o faterion iechyd, clefydau a lles anifeiliaid, mae Mr Hughes yn gweithio’n agos â Dr Christianne Glossop, Prif Swyddog Milfeddygol Llywodraeth Cymru.  Disodlwyd y grŵp llywio gan Grŵp Iechyd a Lles Anifeiliaid Cymru, y gofynnwyd i Mr Hughes ei gadeirio.

Gwnaed David Jones o Fachynlleth, Powys yn aelod cyswllt yn 2009 yn dilyn ei gyflwyniad ‘Fy nghyfraniad i at y diwydiant gwlân a’i gynnyrch’.
Cyn ei ymddeoliad, bu Mr Jones yn gweithio i Fwrdd Gwlân Prydain am 25 mlynedd ac mae’n cael ei gydnabod gan lawer fel un o’r bobl fwyaf gwybodus yn y Deyrnas Unedig am bob math o wlân yng nghneifiad gwlân Prydain. Mae Mr Jones yn feirniad gwlân rhyngwladol enwog ac mae’n eistedd hefyd ar bwyllgor cneifio Cymdeithas Amaethyddol Frenhinol Cymru yn ogystal â phwyllgor Cymru’r Gymdeithas Ddefaid Genedlaethol.  Mae Mr Jones wedi derbyn gwobr Goffa John Gittins a gwobr Goffa George Hedley hefyd mewn cydnabyddiaeth o’i gyfraniad at ddiwydiant gwlân Prydain.

Gwnaed Tegwyn Jones o Fallwyd, Machynlleth, Powys yn aelod cyswllt yn 2009 yn dilyn ei gyflwyniad ‘Cadwraeth ffermio a chynhyrchu ynni’.
Trwy archwilio ffyrdd newydd o ddefnyddio'r fferm ucheldir deuluol, mae Mr Jones wedi ehangu ei fentrau ffermio i gwmpasu ac i wneud defnydd llawn o’r adnoddau naturiol sydd ar gael, sy’n awr yn cynnwys dau gynllun trydan dŵr llwyddiannus iawn. Er mwyn rhannu ei wybodaeth a’i sgiliau arloesol a’i benderfynolrwydd i fod yn llwyddiannus, mae Mr Jones wedi croesawu llawer o ymweliadau fferm ac wedi rhoi sgyrsiau niferus i sefydliadau ffermio a grwpiau hyfforddi, ble mae’n annog eraill i ‘feddwl y tu allan i’r blwch’.

Gwnaed Gareth Vaughan o Ddolfor, Powys yn aelod cyswllt yn 2009 yn dilyn ei gyflwyniad ‘Buddsoddi yn y dyfodol’.
Yn ystod ei swydd fel Llywydd Undeb Amaethwyr Cymru (UAC), mae Mr Vaughan wedi teithio ymhell ac agos yn cynrychioli’i gyd-ffermwyr a chafodd ei gyfraniad at y gymuned ffermio yng Nghymru ei gydnabod gan y Frenhines yn rhestr Anrhydeddau’r Flwyddyn Newydd 2011. Ers ei ymddeoliad o UAC mae Mr Vaughan wedi parhau’n eithriadol o weithgar yn y diwydiant, gan eistedd ar bwyllgorau, cadeirio FWAG Cymru a chefnogi elusennau.

Gwnaed Robert Alwyn Rees o Bennal, Machynlleth, Powys yn aelod cyswllt yn 2009 yn dilyn ei gyflwyniad ‘Gwella gwartheg a defaid mynydd Cymreig yn enetig’.
Mae Mr Rees yn parhau i fod yn arloeswr ym mhob agwedd ar ei yrfa ffermio.  Mae’i orchestion wrth ddatblygu a defnyddio gwybodaeth enetig yn chwedlonol bellach ac, fel prawf, mae’i stoc yn cyrraedd y prisiau uchaf erioed yn gyson yn y cylch arwerthu ac yn ennill gwobrau lawer yn y cylch sioe. Yn llysgennad brwd i’r diwydiant, mae Mr Rees bob amser yn barod i roi anogaeth ac i rannu’i brofiad a’i wybodaeth gydag eraill.

Gwnaed Bob Parry o Fryngwran, Caergybi, Ynys Môn yn aelod cyswllt yn 2004 yn dilyn ei gyflwyniad ‘Fy rôl i yn amaethyddiaeth Cymru’.
Mae Mr Parry wedi chwarae rhan ddylanwadol iawn wrth siapio amaethyddiaeth Cymru o fewn Undeb Amaethwyr Cymru (UAC) fel Cadeirydd y Pwyllgor Da Byw, Dirprwy Lywydd a Llywydd, swydd y bu’n ei dal am 12 mlynedd. Mae’i wybodaeth a’i arbenigedd wedi helpu gyda llawer o benderfyniadau a thrafodaethau, yn cynnwys iawndal i ffermwyr o ganlyniad i lwch ymbelydrol Chernobyl, allforion byw, diwygio’r Polisi Amaethyddol Cyffredin, hybu cig oen Cymru yn rhyngwladol a sefydlu’r Cyngor Hybu Cig Eidion. Mae Mr Parry yn dal i wneud cyfraniad nodedig at ei gymuned yn ei swydd fel Cynghorydd Sir.

Gwnaed John T Davies o Eglwyswrw, Sir Benfro yn aelod cyswllt yn 2009 yn dilyn ei gyflwyniad ‘Hyrwyddo amaethyddiaeth o fewn y sector cyhoeddus’.
Mae Mr Davies yn parhau i fod yn ffigwr amlwg a dylanwadol mewn materion Cymreig ac yn gefnogwr diflino i amaethyddiaeth a’r economi wledig. Yn ei swydd fel Cadeirydd Bwrdd Cyfarwyddwyr Cymdeithas Amaethyddol Frenhinol Cymru, mae Mr Davies yn darparu arweiniad a chyngor cryf ac yn gweithredu fel pont effeithiol rhwng y gymdeithas, ei haelodau, y gymuned wledig ehangach a Llywodraeth Cymru.

“Mae darllen drwy’r dyfynebau a’r llythyrau cymeradwyaeth ategol bob amser yn brofiad gostyngeiddiol a phleserus.” medd Mr Cyril Davies, cynrychiolydd Cymdeithas Amaethyddol Frenhinol Cymru ar gyngor CARAS ac aelod o Banel Safonwyr Cymru.

 “Rydym yn ffodus o fod â llawer o arweinwyr gwybodus a brwdfrydig o fewn diwydiant amaethyddol Cymru ac rydym yn falch iawn fod naw o’r rheini wedi derbyn dyrchafiad i Gymrodoriaeth y Cymdeithasau Amaethyddol Brenhinol.”

Bydd pob un o’r naw cymrawd yn derbyn eu tystysgrifau’n swyddogol mewn derbyniad a gynhelir ar nos Fawrth Sioe Frenhinol Cymru eleni.