Bydd ceffylau Lusitano yn disgleirio yn Sioe Frenhinol Cymru

20 Mehefin 2013

Marchog o Ysgol Grefft Farchogol Portiwgal ar gefn Lusitano, un o’r bridiau ceffylau mwyaf ystwyth ac amlddoniog.  Byddant yn ymddangos yn Sioe Frenhinol Cymru ym mis Gorffennaf.


Bydd marchwriaeth glasurol a sgiliau a dull marchogaeth a arferir wrth ymladd teirw o gefn ceffyl ymhlith atyniadau cyffrous y prif gylch yn Sioe Frenhinol Cymru fis nesaf.

Bydd marchogion o Ysgol Crefft Farchogol Portiwgal ar gefn ceffylau Lusitano, un o fridiau ceffylau mwyaf prydferth ac amlddoniog y byd, yn perfformio ddwywaith y dydd dros bedwar diwrnod y sioe yn Llanelwedd, Llanfair-ym-Muallt, o Orffennaf
22-25.

Oherwydd eu nodweddion prin mae ceffylau Lusitano yn boblogaidd i’w marchogaeth ar gyfer dressage ac maent yn ddelfrydol ar gyfer pob math o grefft farchogol.  Mae galw amdanynt hefyd ar gyfer neidio, cystadleuaeth y tair camp, gyrru a marchogaeth hamdden.

Wedi’u magu’n wreiddiol fel meirch rhyfel ac ar gyfer ymladd teirw o gefn ceffyl, maent yn dal i gael eu defnyddio yn y talwrn teirw heddiw, er mai ymladd teirw o’r math nad yw’n angheuol ble na chaiff na’r ceffyl na’r tarw eu niweidio ydyw.  Ym Mhortiwgal mae hi bellach yn anghyfreithlon lladd tarw yn yr arena.

Bydd ymwelwyr â’r sioe yn gweld y Lusitanos fel oeddynt yn y 18fed ganrif, yr un dulliau marchogaeth, cyfrwyau gyda gwartholion byr, a gwisgoedd a wisgai’r marchogion yn arddangos ystwythder a symudiad uchel nofiol y ceffylau.

Sefydlwyd Ysgol Crefft Farchogol Portiwgal i gynnal addysgu, ymarfer a hyrwyddo’r math traddodiadol yma o ddiwylliant Portiwgeaidd.  ’Dyw ond yn defnyddio ceffylau o Fridfa Alter Real a sefydlwyd yn 1748 gan deulu brenhinol Portiwgal i ddarparu ceffylau ar gyfer ysgol farchogaeth genedlaethol y wlad ac at ddefnydd y teulu brenhinol.

Yn nechrau’r 20fed ganrif, wrth i Bortiwgal ddiarddel ei brenhiniaeth, roedd brîd Alter Real yn wynebu ei dranc.  Dinistriwyd cofnodion, cyweiriwyd meirch a rhoed terfyn ar y fridfa.  Sut bynnag, bu i arbenigwr mewn bridiau ceffylau Iberaidd arbed dau farch a nifer o gesig a llwyddodd i ailsefydlu’r brîd, gan drosglwyddo’r gyrr i Weinyddiaeth Amaeth Portiwgal yn 1942 pan ailagorwyd y fridfa.  Mae gwladwriaeth Portiwgal wedi cadw perchnogaeth y fridfa byth ers hynny.